การคำนวณปุ๋ยต้องแยกน้ำหนักผลิตภัณฑ์ออกจากน้ำหนักธาตุอาหาร ตัวอย่างต่อไปนี้ใช้ฝึกคำนวณเท่านั้น อัตราที่จะใช้ในแปลงจริงต้องมาจากคำแนะนำที่เหมาะกับพืชและผลวิเคราะห์ดิน ไม่ใช้ตัวเลขตัวอย่างเป็นอัตรามาตรฐาน

สูตรพื้นฐานที่ใช้คำนวณ
ปริมาณปุ๋ย = ปริมาณธาตุอาหารที่ต้องการ ÷ สัดส่วนธาตุอาหารในปุ๋ย โดยเปลี่ยนร้อยละเป็นทศนิยมก่อน เช่น 46% = 0.46 ทั้งตัวตั้งและคำแนะนำต้องเป็นธาตุอาหารเดียวกัน ใช้ N เทียบกับ N และใช้รูปแบบ P₂O₅ หรือ K₂O ให้ตรงกัน
ตัวอย่างสมมติสำหรับปุ๋ย 46-0-0
สมมติต้องการ N เพิ่ม 8 กิโลกรัมต่อไร่ และเลือกปุ๋ย 46-0-0 การคำนวณคือ 8 ÷ 0.46 = ประมาณ 17.39 กิโลกรัมปุ๋ยต่อไร่ หากพื้นที่ 2 ไร่ ปริมาณรวมตามโจทย์คือประมาณ 34.78 กิโลกรัม ตัวอย่างนี้ไม่ได้ระบุว่าพืชชนิดใดควรได้รับ N เท่านี้
ปุ๋ยผสมให้หลายธาตุพร้อมกัน
สมมติใช้ 15-15-15 จำนวน 20 กิโลกรัม จะได้ N 3 กิโลกรัม P₂O₅ 3 กิโลกรัม และ K₂O 3 กิโลกรัม หากโจทย์ต้องการ N มากขึ้นแต่ P₂O₅ พอแล้ว การเพิ่มสูตรเดิมย่อมเพิ่ม P₂O₅ ไปด้วย จึงต้องพิจารณาแหล่งปุ๋ยและคำนวณทุกธาตุร่วมกัน
ตรวจทานก่อนซื้อและก่อนใส่
ตรวจหน่วยไร่กับตารางเมตร โดย 1 ไร่เท่ากับ 1,600 ตารางเมตร แยกอัตราต่อครั้งออกจากอัตรารวมตลอดฤดู และนับปุ๋ยที่ใช้ไปแล้ว เก็บตัวเลขละเอียดไว้คำนวณก่อนปัดเศษตอนชั่ง ไม่ปัดจำนวนกระสอบขึ้นแล้วใส่ทั้งหมดเพียงเพราะซื้อมาแล้ว
เช็กลิสต์ก่อนลงมือ
- ยืนยันอัตราจากคำแนะนำ
- แปลงเปอร์เซ็นต์เป็นทศนิยม
- คำนวณทุกธาตุในสูตร
- คูณพื้นที่จริง
- ตรวจปริมาณที่ใส่ไปแล้ว
คำถามที่พบบ่อย
ปุ๋ย 50 กิโลกรัมมีธาตุอาหาร 50 กิโลกรัมหรือไม่?
ไม่ใช่ ต้องคูณน้ำหนักปุ๋ยกับเปอร์เซ็นต์ของแต่ละธาตุตามฉลาก ปุ๋ยกับธาตุอาหารจึงเป็นคนละปริมาณ
อ่านเรื่องที่เกี่ยวข้อง
อ่าน NPK ก่อนคำนวณ · หาคำแนะนำตามผลตรวจดิน
แหล่งข้อมูลประกอบ
UC ANR: Nutrient management และสูตรคำนวณปุ๋ย
ตรวจทานข้อมูล: 11 ตุลาคม 2026 · ใช้เป็นความรู้ทั่วไป การจัดการจริงควรอิงชนิดพืช ผลตรวจ และคำแนะนำที่ตรงกับแปลง

ใส่ความเห็น